سرطان معده چیست؟ علل، مراحل، طول عمر و درمان

رژیم غذایی برای بیماران سرطان معده باید متناسب با شرایط جسمی بیمار، نوع و مرحله سرطان، روش درمان و عوارض ناشی از درمان تنظیم شود. هدف از تغذیه مناسب در این دوران، تأمین انرژی و پروتئین مورد نیاز بدن، کمک به حفظ وزن و توده عضلانی و کاهش برخی مشکلات گوارشی است. به همین دلیل، یک رژیم غذایی مناسب برای همه بیماران مبتلا به سرطان معده یکسان نیست و بهتر است با نظر پزشک یا متخصص تغذیه تنظیم شود.

برای سرطان معده چی بخوریم؟

انتخاب غذاهای مغذی و قابل‌تحمل می‌تواند به تأمین نیازهای تغذیه‌ای بدن کمک کند. در حالت کلی، بهتر است رژیم غذایی بیمار شامل منابع مناسب پروتئین، کربوهیدرات‌های مغذی، چربی‌های سالم، میوه‌ها و سبزیجات باشد؛ البته مقدار و نوع این مواد غذایی باید با توجه به وضعیت گوارشی بیمار انتخاب شود.

۱. پروتئین‌های مناسب

پروتئین برای حفظ توده عضلانی و کمک به ترمیم بافت‌های بدن اهمیت دارد. ماهی، مرغ بدون پوست، تخم‌مرغ، لبنیات در صورت تحمل، حبوبات و برخی انواع مغزها می‌توانند از منابع پروتئین در رژیم غذایی بیماران سرطان معده باشند.

۲. میوه‌ها و سبزیجات

میوه‌ها و سبزیجات حاوی ویتامین‌ها، مواد معدنی و ترکیبات گیاهی مفید هستند و می‌توانند بخشی از یک رژیم غذایی متعادل باشند. با این حال، در صورت وجود نفخ، اسهال، درد شکم یا سایر مشکلات گوارشی، ممکن است بیمار برخی انواع میوه و سبزی را بهتر تحمل کند. در چنین شرایطی، نوع و میزان مصرف باید بر اساس تحمل فردی تنظیم شود.

۳. غلات و منابع کربوهیدرات

غلاتی مانند جو دوسر، نان سبوس‌دار و برنج می‌توانند انرژی مورد نیاز بدن را تأمین کنند. اگر بیمار پس از جراحی معده یا در طول درمان با مشکلات گوارشی مواجه باشد، ممکن است مصرف برخی غذاهای پرفیبر برای او دشوار باشد؛ بنابراین انتخاب غلات و میزان فیبر نیز باید متناسب با شرایط بیمار باشد.

۴. چربی‌های سالم

چربی‌های غیراشباع موجود در روغن زیتون، آووکادو، مغزها و دانه‌ها می‌توانند به تأمین انرژی مورد نیاز بدن کمک کنند. برای بیمارانی که دچار کاهش وزن یا کاهش اشتها هستند، افزودن مقدار مناسبی از منابع پرانرژی به غذا ممکن است به تأمین کالری مورد نیاز کمک کند.

چه غذاهایی برای سرطان معده مناسب نیستند؟

در دوران درمان سرطان معده، لازم نیست همه بیماران فهرست یکسانی از غذاها را به‌طور کامل حذف کنند. با این حال، بهتر است مصرف غذاهای کم‌ارزش از نظر تغذیه‌ای و برخی مواد غذایی که می‌توانند علائم گوارشی را تشدید کنند، محدود شود.

• گوشت‌های فرآوری‌شده: مصرف موادی مانند سوسیس و کالباس بهتر است محدود شود.
• غذاهای بسیار چرب و سرخ‌شده: این غذاها ممکن است در برخی بیماران باعث تشدید تهوع، احساس سنگینی یا ناراحتی گوارشی شوند.
• غذاها و نوشیدنی‌های بسیار شیرین: مصرف زیاد قندهای ساده می‌تواند جایگزین غذاهای مغذی‌تر شود و در برخی بیماران مشکلات گوارشی ایجاد کند.
• الکل: مصرف الکل می‌تواند برای سلامت عمومی مضر باشد و در دوران درمان سرطان باید درباره مصرف آن با پزشک مشورت شود.

نکته: حذف کامل یک گروه غذایی، از جمله گوشت قرمز، بدون دلیل پزشکی ممکن است دریافت برخی مواد مغذی را کاهش دهد. بهتر است درباره مقدار و نوع مصرف آن با پزشک یا متخصص تغذیه مشورت شود.

نکات تغذیه‌ای برای بیماران سرطان معده

• وعده‌های غذایی کوچک و متعدد داشته باشید: اگر خوردن یک وعده غذایی کامل دشوار است، تقسیم غذا به چند وعده کوچک‌تر می‌تواند تحمل غذا را آسان‌تر کند.
• غذا را به‌آرامی و به‌خوبی بجوید: جویدن کامل غذا می‌تواند به فرایند هضم کمک کند و در صورت وجود مشکلات گوارشی، تحمل غذا را بهتر کند.
• مایعات کافی دریافت کنید: تأمین آب بدن اهمیت زیادی دارد، اما در برخی بیماران، به‌خصوص پس از جراحی معده، زمان مصرف مایعات ممکن است اهمیت داشته باشد.
• پروتئین را در وعده‌های مختلف تقسیم کنید: در صورت کاهش اشتها، مصرف مقدار مناسبی از منابع پروتئینی در چند وعده ممکن است دریافت پروتئین روزانه را آسان‌تر کند.
• به علائم گوارشی توجه کنید: تهوع، استفراغ، اسهال، یبوست، نفخ یا کاهش اشتها می‌توانند نیازهای غذایی بیمار را تغییر دهند و ممکن است به تنظیم رژیم غذایی نیاز داشته باشند.

تغذیه در دوران درمان سرطان معده

شیمی‌درمانی، پرتودرمانی و جراحی ممکن است باعث بروز عوارضی مانند تهوع، کاهش اشتها، تغییر حس چشایی، کاهش وزن یا مشکلات گوارشی شوند. در این شرایط، رژیم غذایی باید بر اساس عارضه ایجادشده تنظیم شود. برای مثال، رژیمی که برای بیمار دچار یبوست مناسب است، لزوماً برای بیماری که اسهال دارد مناسب نیست.

اگر بیمار دچار کاهش وزن قابل‌توجه، بی‌اشتهایی مداوم یا ناتوانی در خوردن و نوشیدن باشد، ارزیابی توسط پزشک و متخصص تغذیه اهمیت بیشتری پیدا می‌کند؛ زیرا حفظ وضعیت تغذیه‌ای مناسب می‌تواند بخش مهمی از مراقبت در طول درمان باشد.

بعد از پرتو درمانی چی بخوریم؟ در این مطلب می‌توانید درباره انتخاب مواد غذایی مناسب پس از پرتودرمانی و نکات تغذیه‌ای مرتبط با دوران بهبودی بیشتر بخوانید.

آیا یک رژیم غذایی برای همه بیماران سرطان معده مناسب است؟

خیر. نیازهای تغذیه‌ای بیماران سرطان معده می‌تواند بر اساس مرحله بیماری، نوع درمان، سابقه جراحی، وزن بدن، اشتها و علائم گوارشی متفاوت باشد. بنابراین توصیه‌های عمومی تغذیه‌ای نباید جایگزین برنامه غذایی اختصاصی پزشک یا متخصص تغذیه شوند.

توجه: اطلاعات این مطلب جنبه عمومی و آموزشی دارد و جایگزین تشخیص یا توصیه پزشکی نیست. بیماران مبتلا به سرطان معده، به‌خصوص افرادی که تحت شیمی‌درمانی، پرتودرمانی یا جراحی قرار دارند، بهتر است برای دریافت برنامه غذایی متناسب با شرایط خود با پزشک یا متخصص تغذیه مشورت کنند.